El Capitan – niezwykła formacja skalna położona w parku Yosemite w Kalifornii. To ponad 1000 metrów litej, granitowej ściany, stanowiącej cel wielu wspinaczy z całego świata. Fundacja Jaśka Meli Poza Horyzonty postanowiła zorganizować wyprawę wspinaczkową z udziałem dwóch osób niepełnosprawnych i zmierzyć się z wielkim „El Capem”! To kolejne wyzwanie, któremu spróbuje sprostać Jasiek Mela z niepełnosprawnym towarzyszem. W skład wyprawy wchodzi  nowotarżanin Tadeusz Grzegorzewski.
 



Rok 2010 jest przez Komisję Europejską ogłoszony Europejskim Rokiem Walki z Ubóstwem i Wykluczeniem Społecznym. Osoby niepełnosprawne niestety wciąż w wielu sytuacjach traktowane są jako „te inne”, odtrącane na bok, bez szans na normalne, aktywne życie, przez co bardzo często mogą się czuć wykluczone społecznie. Chcemy głośno i stanowczo powiedzieć, że wszyscy, zarówno niepełnosprawni, jak i zdrowi, mamy takie samo prawo żyć pełnią życia i robić rzeczy wielkie.
Nominacja dla Jaśka Meli na Ambasadora Europejskiego Roku jest dla nas ogromnym zaszczytem. Pragnąc twórczo włączyć się w obchody Europejskiego Roku, postanowiliśmy zaprosić Europejski Rok na naszą tegoroczną wyprawę – „El Capitan 2010”. Chcemy, stanąwszy z flagą Europejskiego Roku na szczycie słynnej na całym świecie ściany, pokazać, że mimo niepełnosprawności każdy horyzont można przekroczyć. Tym razem ten horyzont to 1000 metrów skalnego pionu!
Wyprawa odbędzie się w dniach 28 września – 10 października 2010 r. W trakcie wyprawy cztery dni ekipa spędzi w ścianie El Capitan, nocując w specjalnych wspinaczkowych stanowiskach. Uczestnicy wyprawy skorzystają z 16-wyciągowej drogi wspinaczkowej o nazwie „Zodiac” lub 31-wyciągowej, najsłynniejszej skalnej drogi świata - „The Nose”. Poza Jaśkiem Melą, osobą niepełnosprawną w teamie będzie Andrzej Szczęsny, sportowiec po amputacji nogi, polski paraolimpijczyk, narciarz zjazdowy, reprezentant Polski na tegorocznych Zimowych Igrzyskach Paraolimpijskich w Vancouver. Andrzej razem z Jaśkiem chce spróbować, czym jest prawdziwa wielkościanowa wspinaczka!
Jasiek Mela i Andrzej Szczęsny – bohaterowie wyprawy, będą się wspinać pod opieką doświadczonych yosemickich wspinaczy Maćka Ciesielskiego, Wawrzyńca Zakrzewskiego oraz Tadka Grzegorzewskiego.
 

 
El Capitan
 
Nos czy Zodiac?
 
El Capitan to prawdopodobnie największy kawałek granitu na świecie! Ten niesamowity „kamyczek” ma ponad 7 km długości, a w najwyższym miejscu jego wysokość sięga 1000 metrów. To właśnie w tym miejscu biegnie droga wspinaczkowaThe Nose, ma ona 31 wyciągów - jest to pierwsza droga, która została wytyczona na tej ścianie. Linia ta jest uważana za najsłynniejszą skalną wielowyciągową drogę na świecie! Przez wielu jest uznawana także za najpiękniejszą.
 
5 - The Nose
 
Po dziś dzień pokonało ją mniej niż 10 zespołów z Polski. Najszybsze polskie przejście tej drogi należy do zespołu Zakrzewski/Ciesielski, który w 2005 roku pokonał ją w czasie 10h i 19 minut, bijąc w ten sposób wcześniejszy polski rekord który wynosił 16h. Standardowy czas przejścia tej drogi to 4-6 dni – w takim czasie z drogą tą będzie się chciała zmierzyć nasza wyprawa.
Zespoły z osobami niepełnosprawnymi pokonywały ścianę El Capitan jak dotąd kilkanaście razy, jednak tylko jeden taki zespół pochodził z Europy, również nigdy dotąd sztuka ta nie udała się zespołowi, w którym aż dwóch jego członków to osoby po amputacjach.
Początkowym celem było przejście drogi Zodiac – znajduje się ona w prawej części ściany. Jest znacznie krótsza, bo ma  około 500 metrów długości, ale jest trudniejsza technicznie. Jednak na podstawie świetnej postawy Jaśka i Andrzeja podczas treningów przygotowujących do wspinaczki (odbywały się w polskich skałach), wspólnie podjęliśmy decyzję, iż po zapoznaniu się z warunkami panującymi na miejscu, zastanowimy się czy aby nie zmierzyć się z najwspanialszą skalną drogą świata - The Nose!!!
 
Spanie w ścianie, czyli coś o wspinaniu wielowyciągowym
 
Wspinaczka skalna większości z nas kojarzy się Jurą Krakowsko-Częstochowską - ot, 30-40 metrowe drogi, gdzie jedna osoba się wspina, a druga stojąc bezpiecznie pod ścianą asekuruje. A co jeśli ściana ma nie 30 a 300 metrów (lub więcej)? Wówczas mówimy o wspinaczce wielkościanowej lub wielowyciągowej. Pokonanie takiej ściany zajmuje z reguły kilka dni, a więc noce spędza się... w ścianie, w specjalnych podwieszeniach, tzw. portaledgach (pot. portalach) lub na półkach skalnych. Co kilkadziesiąt metrów w górę zakłada się kolejne stanowiska asekuracyjne. Droga bowiem jest dłuższa niż długość liny (pojedyncza lina ma ok. 50-70 metrów). Takie podzielenie drogi (na tzw. wyciągi) pozwala zachować maksymalne bezpieczeństwo wspinaczom.
W naszym zespole drogę będą prowadzić doświadczeni wspinacze - Maciek Ciesielski i Wawrzyniec Zakrzewski. Bohaterowie wyprawy - Jasiek Mela i Andrzej Szczęsny - będą się wspinać na podwieszonych przez Maćka i Wawę linach, korzystając ze specjalnych przyrządów zaciskowych i wykonując ciężką pracę kilkuset podciągnięć na rękach i nogach.
Po pokonaniu ściany ekipa zejdzie do obozu Camp 4 w Dolinie Yosemite alternatywnym, trekkingowym dojściem na szczyt El Capitan.
 
--------------------------------------------------------------------------------
 
Sylwetki uczestników
 
Jasiek Mela - w 2002 r. uległ ciężkiemu wypadkowi porażenia prądem. Stracił rękę i nogę. Dwa lata później wspólnie z Markiem Kamińskim zdobył oba Bieguny Polarne (w 2004 r.). Jest najmłodszym i jak dotąd jedynym niepełnosprawnym na świecie, który tego dokonał. W roku 2008 zdobył afrykańskie Kilimandżaro (5896 m n.p.m.), w 2009 r. – Elbrus (5642 m n.p.m.). W tym samym roku wystartował i ukończył największy na świecie maraton w Nowym Yorku. W 2008 r. założył Fundację Poza Horyzonty, która niesie pomoc poszkodowanym w wypadkach oraz realizuje projekty integracyjne. Najnowszym projektem fundacji jest wyprawa wspinaczkowa „El Capitan 2010”.
 
Andrzej Szczęsny - w wieku dziewięciu lat wykryto u niego raka kości. Po długim i nieskutecznym leczeniu oraz chemioterapii, lekarze amputowali mu prawą nogę. Andrzej jednak nie poddał się i będąc już w szkole średniej zainteresował się sportem. Dziś jest wielkim pasjonatem nart. Jeździ na jednej narcie i specjalnych kijkach, tzw. kulonartach. Reprezentuje Polskę w wielu zawodach na całym świecie, także jako zawodnik kadry paraolimpijskiej. W 2006 r. startował podczas igrzysk paraolimpijskich w Turynie, a w 2010 r. – w kanadyjskim Vancouver. Wspinanie jest dla Andrzeja nowym, niezwykłym odkryciem. Wierzy, że z pomocą doświadczonych wspinaczy, uda mu się pokonać wielką ścianę El Capitan...
 
Maciej Ciesielski - kierownik wyprawy „El Capitan 2010”. Wspina się od 13 lat. Autor licznych przejść, a także nowych dróg w górach Alaski, Azji, na Grenlandii, w Patagonii, w Kanadzie i USA (zwłaszcza w Dolinie Yosemite), w Alpach Francuskich, Karkonoszach, a także w Tatrach latem i zimą. Zawodowo związany z wspinaniem i górami. Pracuje jako redaktor w magazynie „Góry” oraz w portalu goryonline.com. Instruktor wspinaczki sportowej i wysokogórskiej, a także Instruktor Taternictwa PZA. Aspirant przewodnictwa IVBV. Ratownik TOPR. Wyprawa w tym składzie na ścianę El Capitan, jest spełnieniem jego pięcioletnich marzeń i starań. Prywatnie szczęśliwy mąż Kasi i tata Helenki.
 
Wawrzyniec Zakrzewski - dziennikarz, od 3 lat pracuje w Radiu TOK FM. Nagrywa wywiady, relacjonuje bieżące wydarzenia. Od kilkunastu lat wspina się – prawie zawsze z Maćkiem Ciesielskim. Na wspólnych wyprawach byli w Patagonii, Karakorum, na Grenlandii czy w Kanadzie. Najwięcej czasu spędzili jednak w Yosemite, w Kalifornii, gdzie kilkukrotnie przechodzili już ścianę El Capitan.
 
Tadeusz Grzegorzewski - kocha wszystko co związane z górami – alpinista, podróżnik, fotograf. Wspina się od 20 lat. Autor nowych dróg w Tatrach latem i zimą. Wspinał się m.in. w Himalajach, Gharwalu, Alpach, Dolomitach, Górach Ameryki Północnej, Azji Południowo-Wschodniej oraz wielu rejonach skalnych. Założyciel studia fotograficznego montano. Współpracuje z magazynem „Góry”.
 
Weronika Gurdek - fotograf, na co dzień pracuje dla Fundacji Poza Horyzonty, jako koordynator projektów. Prowadzi także stronę fundacji i dokumentację fotograficzną. W czasie wyprawy będzie odpowiadać za bieżące relacjonowanie wyprawy, zdjęcia i kontakt na linii USA – Polska :) Pasjonatka gór i podróży, a od roku również wspinania! Prowadzi fotoblog www.ikah.net.